İran’da Tarihî Ekonomik Çöküş! Riyal Euro Karşısında “0,00” Seviyesine Düştü, Sokaklar Alev Alev
İran’da ekonomik kriz, tarihin en derin noktalarından birine ulaştı. Yıllardır uygulanan uluslararası yaptırımlar, kronikleşen yüksek enflasyon ve petrol ihracatındaki sert kısıtlamalar, ülkenin para birimi riyalin adeta erimesine yol açtı. Bugün gelinen noktada İran riyali, Euro karşısında fiilen “0,00” seviyesine düşerek tarihî bir çöküş yaşadı.
Uzmanlara göre bu dramatik değer kaybı, yalnızca ekonomik bir tabloyu değil, uzun süre düşmeyecek bir toplumsal tansiyonu da beraberinde getiriyor.
EKONOMİK ÇÖKÜŞ SOKAKLARI ATEŞLEDİ
Riyalin döviz karşısındaki sert düşüşü, 28 Aralık 2025’ten bu yana 15 gündür kesintisiz devam eden protestoların ana tetikleyicisi oldu. Dolar ve Euro karşısında rekor seviyelerde değer kaybeden para birimi, hayat pahalılığını daha da artırırken, halkın alım gücü neredeyse tamamen eridi.
Artan gıda fiyatları, temel ihtiyaç maddelerine erişimde yaşanan zorluklar ve kontrol altına alınamayan enflasyon, sokaklardaki öfkeyi her geçen gün büyütüyor.
PROTESTOLARDA TALEPLER DERİNLEŞTİ
Başlangıçta Tahran Kapalı Çarşı’daki esnafın ekonomik talepleriyle başlayan gösteriler, kısa sürede ülke geneline yayıldı. Birçok şehirde protestolar güvenlik güçleriyle çatışmalara dönüşürken, talepler de yalnızca ekonomiyle sınırlı kalmadı.
Göstericiler artık siyasi reform, yönetim eleştirileri ve rejim karşıtı sloganlar da dile getiriyor. Resmî olmayan rakamlara göre protestolarda onlarca kişi hayatını kaybetti, binlerce kişi gözaltına alındı.
HÜKÜMETİN YANITI VE ULUSLARARASI TEPKİLER
İran yönetimi, artan protestolar karşısında internet erişimini kısıtladı, güvenlik önlemlerini sıkılaştırdı ve sokaklardaki müdahaleleri artırdı. Hükümet cephesinden bazı ekonomik teşvik ve reform açıklamaları gelse de, riyalin alım gücündeki çöküş nedeniyle bu adımlar toplumda karşılık bulmadı.
Uluslararası kamuoyu ise hem ekonomik baskılar hem de insan hakları ihlalleri konusunda endişelerini dile getiriyor.
TANSİYONUN DÜŞMESİ BEKLENMİYOR
Ekonomik göstergeler ve protestoların yaygınlığı, İran’da mevcut krizin kısa vadede çözülebileceğine dair umutları zayıflatıyor. Riyalin Euro karşısında “0,00” seviyesine yaklaşması, yalnızca bir para birimi krizi değil; aynı zamanda toplumsal ve siyasi bir kırılmanın da simgesi olarak görülüyor.
Uzmanlara göre bu tablo, İran’da sokaklardaki ateşin yakın zamanda sönmeyeceğini açıkça ortaya koyuyor.
